Lối tư duy chiếc mũ vàng có liên quan tới sự đánh giá tích cực trong khi lối tư duy chiếc mũ đen lại liên quan tới những đánh giá tiêu cực. Đó và một phương thức tư duy hữu ích. Thứ hai là luồng thông tin dựa trên niềm tin, chưa được kiểm chứng đầy đủ - thông tin cấp hai.
Khía cạnh này cũng khiến chúng ta hiểu lầm bởi vì từ «mới mẻ» cũng được hiểu theo 2 cách. Dường như không ai thích ý tưởng này. Cũng chính nhờ sự kích động như vậy mà tôi đã phát minh ra khái niệm mới “sự canh chừng khu vực”, tôi đã trình bày điều này chi tiết trong loạt truyện được đăng trên tạp chí Newyork tháng 4 năm 1971.
Nếu bạn điều khiển chiếc ô tô với cần số tay, bạn có thể đi số nào mà bạn muốn. Mọi người thường có xu hướng dựa vào "chiếc mũ đội đầu" để kết luận bản chất con người, nhận xét người này là thuộc kiểu mũ xanh lá cây, người kia thuộc kiểu mũ xanh da trời!. Anh ta cũng là người đánh dấu tuyến đường vừa được đi qua.
… Có thể bạn yêu thích hơn với việc là một nhà tư duy tài ba với một chiếc mũ nhất định. Đôi khi, thực tế xảy ra đúng như vậy. Họ có thêm sự tự tin và họ sớm nhận ra rằng họ cũng là những người sáng tạo như tất cả những người khác
Sử dụng chiếc mũ xanh tư duy, chúng ta gắng sức để sửa đổi và hoàn thiện những ý tưởng đã được nêu ra. Ưu điểm của phương thức này: nhanh chóng và hiệu quả. Người phương Tây lại cho rằng ý tưởng nên được hình thành từ trước, được đinh hình nhờ tranh luận.
Lối tranh luận truyền thống cho phép mọi người đưa ra những lời trỉ chích người khác bất kể vào thời điểm nào. Chúng ta cần sự sáng tạo bởi vì chúng ta nhận thấy sự việc có thể được tiến hành theo cách dễ đàng và đơn giản hơn. Cũng có những kiểu người chờ đời nghiêm túc để đến lượt mình trúng những giải sổ số lớn và họ để những niềm hy vọng kiểu như thế điều khiển cuộc đời họ.
Điều quan trọng nhất cần nhớ là chúng ta tiến về phía trước với một ý tưởng, xuất phát từ một ý tưởng ban đầu. Và bởi vì sự tiến triển cũng là một phần quan trọng của lối tư duy mũ xanh, do đó sự khích động chỉ nên thể hiện ở mức độ hợp lý. Chiếc mũ đen tránh cho chúng ta không lãng phí tiền bạc và công sức.
… Chúng ta dường như đang sa lầy trong tranh luận này. Nhu cầu thứ hai đó là cần làm cho mọi người tham dự tán thành với ý tưởng đó. Chúng ta nên chuẩn bị để theo kịp và quảng cáo cho sự kiện đó.
… Tờ báo đối thủ cạnh tranh với chúng ta đã tăng giá. Trong khi đó, họ cũng thấy kỳ lạ khi chúng ta lại yêu thích sự tranh luận đến thế. Chiếc mũ xanh là chiếc mũ của quá trình kiểm soát tư duy.
Tôi cũng muốn nói rõ rằng chương trình mũ xanh tư duy có thể bao gồm nhiều khía cạnh khác của tư duy hơn là sáu chiếc mũ. Chúng ta hãy chuyển từ chiếc mũ màu vàng sang chiếc mũ màu trắng- Chúng ta không thể làm điều gì mà thiếu đi sự xét đoán.